Klimatyzacja w biurze

Firma DAIKIN EUROPE NV wprowadziła na rynek nowe urządzenie klimatyzacyjne z rodziny jednostek wewnętrznych VRV III i Mini VRV. Jednostka klimatyzacji oznaczona symbolem FXDQ-N należy do najmniejszych jednostek tego typu na rynku. Wysokość jej wynosi 200 mm i można ją instalować w przestrzeniach międzystropowych o wysokościach od 240 mm.
Urządzenie klimatyzacyjne FXDQ-N jest dostępne w 6 wielkościach o wydajności od 2,2 do 7,1 kW (chłodzenie) oraz od 2,5 do 8,0 kW (ogrzewanie). Charakteryzuje się ono cichą pracą, co osiągnięto przy zastosowaniu nowej konstrukcji wentylatora, dzięki której poziom hałasu wynosi od 29 do 36 dB(A) dla wszystkich modeli w przypadku ssania od tyłu. Przewidziano możliwość przełączenia sprężu dyspozycyjnego (15 do 44 Pa); ustawienie fabryczne to 15 Pa.

Oprócz osiągnięcia niskiego poziomu hałasu w trakcie pracy, zmodyfikowano doszczelnienie wentylatora. Wysoki spręż jest utrzymywany dzięki zmodyfikowanemu i wydajnemu profilowi łopatek wentylatora, który eliminuje rozwarstwienie spowodowane podciśnieniem. Ponadto ząbkowana, kielichowa obudowa zmniejsza wahania ciśnienia tłoczonego powietrza.
Jednostki klimatyzacyjne FXDQ-N ważą od 26 do 31 kg i są dostarczane z pompką skroplin o wysokości podnoszenia 750 mm oraz standardowymi akcesoriami firmy Daikin. Wymiary to 900-1100 mm (długość) x 620 mm (szerokość) x 200 mm (wysokość).

„We appeal to all nations to develop and implement, without delay, effective and fair policies to reduce the causes and impacts of climate change on communities and ecosystems, including mountain glaciers and their watersheds, aware that we all live in the same home.”

Nie ma w sumie znaczenia, co jest przyczyna ocieplenia. Natomiast powyzszy cytat pokazuje zupelna jalowosc dyskusji nad srodkami, ktore maja zmienic sytuacje. Technologicznie jestesmy w kropce na wiele lat. Jestesmy uzaleznieni od surowcow a w efekcie of dostepnosci energii w duzych ilosciach i po „dostepnej” cenie. Można „pdllubac” tu i tam, cos usprawnic ale podstawy pozostaja niezmienione.
Jest jescze istniejcy system ( model) ekonomiczny, ktorego podstawa jest ciagla ekspansja. To ow model wymusza narastajaca producje, ekspansywne zuzycie mineralow oraz energi jak rowniez rosnaca emisje. Ciekawe, ze na temat samego modelu ekonomicznego i ewentualnych zmianach nie mowi sie wiele. Wprost przeciwnie, w momencie nastania kryzysu w 2008 roku rzady rozwinietych panstw raczej zachecaly do zwiekszonej konsumpcji niz odwrotnie ( vide przemysl motoryzacyjny).
Efektem jest proba przekonania nas wszystkich, ze jak samochody z silnikiem spalinowym zostana zastapione przez pojazdy elektryczne a elektrownie konwencjonalne przez wiatraki i panele slomeczne to problem emisji i ocieplenia zostanie zalatwiony raz na zawsze. Jak ktos wierzy w sw. Mikolaja to i w to rowniez uwierzy. igdzie nie napisałem, że należy bić pokłony przed tekstem napisanym w magazynie recenzowanym. Napisałem, że tylko takie teksty mają status wypowiedzi naukowych i w sumie tworzą one w sensie naukowym „body of knowledge”. Robota takich ciał, jak Royal Society czy IPCC polega na analizie dorobku naukowego, czyli publikacji ogłoszonych w systemie peer review i ich syntezie.

Jeśli chodzi o „zgubione dane”, to sprawa jest mocno nieaktualna – kilka różnych komisji stwierdziło, że szwindlu nie było. Wielokrotnie o tym pisałem, badania Mullera (BEST), który sam jest sceptykiem klimatycznym potwierdziły, że interpretacja danych przez CRU była OK. ze poza, w sumie waskim, gronem specjalistów, dyskusja nad zmianami klimatycznymi i wplywu czlowieka na takowe jest wymiana dosyc subiektywnych pogladow. Na szerokim forum ma ona odcien coraz bardziej „ideologiczny” , czego symptomem jest miedzy innymi przylepianie etykietek ( artykul przez Pana Przywolany jest chyba tego dowodem). Dyskutujacy ( ma na myśli szerokie rzesze, nie naukowcow) zazwyczaj identyfikuja sie z ta lub inna teza, ktora akurat odpowiada prywatnym pogladom – w sumie konkluzje wynikajace z naukowych analiz schodzą na plan dalszy. Przychodzi mi na mysl przyklad profesora, ktory w tutejszej prasie gospodarczej dosyc czesto pisze o praktycznych konsekwencjach proponowanych „zielonych” rozwiązań. Jego artykuly natychmiast spotykaja sie z „polajankami” ludzi i cial, ktorych poglady na ten temat sa diametralnie rózne. Zasadniczy problem polega jednak na tym na tym, ze w swietle obecnego stanu wiedzy i naukowych mozliwosci przewidywania, to wlasnie ow profesor ma racje a nie jego oponenci. Cytowany przez Pana artykul jest rowniez ilustracja tego samego zjawiska.

Wyeliminowanie wad termostatycznego zaworu rozprężnego  klimatyzacji wymaga wprowadzenia bardziej zaawansowanego systemu regulacji od tego, jaki istnieje w przypadku zaworu TZR. Można w tym celu wybrać regulator klimatyzacji o działaniu ciągłym typu PI (proporcjonalno – całkujący) lub typu PID (proporcjonalno – całkująco – różniczkujący). W regulatorach tych stosowane jest tzw. „elastyczne sprzężenie zwrotne”, zmienne w czasie w regulatorze PI i dodatkowo z wyprzedzeniem w regulatorze klimatyzacji typu PID. Zastosowanie regulatorów (pozbawionych uchybu resztowego), spełniających funkcję zaworu zasilającego parownik stwarza warunki optymalnej współpracy zaworu i parownika. Na rys. 6 przedstawiono schemat ilustrujący zasadę współpracy zaworu rozprężnego sterowanego elektronicznie i pracującego przykładowo, jako regulator typu PI .
Aktualnie stosowane są różne elektroniczne systemy sterowania zaworem rozprężnym zasilającym parownik. Jednym z nich, który znalazł szerokie już zastosowanie, jest system typu AK-10 produkcji firmy Danfoss . W jego skład wchodzą następujące podstawowe elementy w wersji standardowej: elektronicznie sterowany (elektromagnetyczny) zawór rozprężny klimatyzacji typu AKV, elektroniczny regulator typu AKC oraz zestaw dwóch lub trzech czujników typu Pt pomiaru temperatury. Sygnałem wejściowym regulatora klimatyzatora AKC jest sygnał wynikający z różnicy temperatury w miejscach zamontowania czujników, który jest porównywany z wartością sygnału odniesienia. Wartość sygnału odniesienia odpowiada minimalnej stabilnej wartości przegrzania (MSS) w parowniku. W ten sposób otrzymuje się zapewnienie warunków pracy zaworu w obszarze stanów stabilnych, co daje optymalne napełnienie parownika czynnikiem chłodniczym, przy każdym jego obciążeniu cieplnym. Zawór AKV, z wbudowaną zwężką rozprężną działa w sposób cykliczny, to znaczy podczas jednego cyklu pracy otwiera się i zamyka. Wydajność zaworu uzależniona jest od czasu trwania otwarcia i zamknięcia. Jeżeli podczas eksploatacji następuje wzrost wydajności chłodniczej parownika, wówczas zawór AKV jest otwarty przez czas dłużej trwający, zaś w przypadku, gdy obciążenie cieplne parownika obniża się, wtedy czas ten jest odpowiednio krótszy. Wybór proporcji czasu trwania otwarcia i zamknięcia zaworu zależy od obciążenia cieplnego parownika, z którym współpracuje.
Zastosowanie zaworu rozprężnego klimatyzacji sterowanego elektronicznie umożliwia pracę parownika, przy znacznie mniejszym przegrzaniu, w porównaniu z termostatycznym zaworem rozprężnym TZR. Zmniejszenie przegrzania prowadzi w konsekwencji do wzrostu ciśnienia parowania po, a to z kolei do zmniejszenia zużycia energii. Autorzy pracy  przeprowadzili interesujące badania eksploatacyjne wentylatorowej chłodnicy powietrza, w zakresie określenia zależności współczynnika przenikania ciepła k chłodnicy od przegrzania pary Δtp w porównywalnym zakresie pracy podczas jej zasilania klasycznym termostatycznym zaworem rozprężnym TEV oraz sterowanym elektronicznie zaworem rozprężnym TQ ze sterownikiem typu KS. Pokazano wyniki ich badań eksperymentalnych. Zauważa się, że obniżenie stopnia przegrzania Δtp poniżej wartości 7 K, w przypadku zasilania zaworem TEV powoduje gwałtowny spadek współczynnika przenikania ciepła k chłodnicy (to znaczy jej efektywności energetycznej)

Przygotowanie zestawu możliwych rozwiązań systemowych pozwala na wstępną selekcję systemów klimatyzacji. Część rozwiązań może nie odpowiadać specyfikacji założeń projektowych klimatyzacji, część zaś może być charakterystyczna dla innych budynków lub innych warunków eksploatacji. Co więcej, już teraz można odrzucić rozwiązania, które na pierwszy rzut oka nie będą pasowały do opracowywanego systemu, np. nie będą w stanie zapewnić odpowiedniego poziomu komfortu wewnętrznego.
W budynkach biurowych możliwy scenariusz wyboru systemu klimatyzacji może zawierać przykładowo:
● system klimatyzacji CAV,
● system CAV z minimalną ilością powietrza zewnętrznego,
● system klimatyzacji VAV,
● system wentylacji wyporowej ze stałą ilością powietrza,
● klimakonwektory wentylatorowe (fan-coil’e),
● belki chłodzące,
● stropy chłodzące,
● klimatyzatory typu „split”,
● klimatyzatory typu „multisplit”,
● system klimatyzacji VRV.

Co więcej, uzupełnienie wspomnianej uprzednio matrycy rozwiązań o parametry poszczególnych systemów (np. temperatury czynników i mediów) pozwala na pełną identyfikację i opis poszczególnych systemów. Dodatkowo wiedząc na jakich parametrach powinny one funkcjonować możliwe staje się powiązanie ich w spójną całość, co ma szczególne znaczenie w przypadku wykorzystania systemów ze źródłami odnawialnymi, które najczęściej pracują na odmiennych parametrach roboczych. W ten sposób możliwym staje się opis parametrów poszczególnych systemów klimatyzacji co w znaczący sposób ułatwia powiązanie ich ze źródłami energii elektrycznej, ciepła i „chłodu”.
Posiadając wybraną grupę rozwiązań klimatyzacji, które są możliwe do zastosowania należy przeanalizować ich cechy funkcjonalne. Najbardziej zaawansowaną metodą są symulacje budynku z systemami klimatyzacji, wentylacji, ogrzewania i chłodzenia.

W połowie kwietnia  wraz ze swoimi partnerami przygotowała cykl szkoleń: „Klimatyzatory firmy Samsung, ich eksploatacja oraz praktyczna nauka montażu” skierowanych do instalatorów popularnych urządzeń typu split.. Spotkanie rozpoczął który w krótkim, ale wyczerpującym wykładzie omówił podstawowe prawa fizyki związane z klimatyzacją jak również budowę tych urządzeń.

Po tym wstępie  z firmy Samsung zaprezentował pełną gamę urządzeń, począwszy od jednostek naściennych: Moderato, MB I, MB II, Noe Forte, przez kasetonowe, podsufitowo-przypodłogowe i konsole po jednostki kanałowe. Osobnym tematem prezentacji były systemy multi inverter (FJM Plus) pozwalające na instalację do 4 jednostek wewnętrznych oraz systemy DVM ze zmienną ilością czynnika chłodniczego. Samsung w tym roku zaproponował dwie nowości (dwa rodzaje systemu): Mini DVM do 16 kW (max. 9 j. wew.) i DVM PLUS III o wydajności od 22, 5 do 235 kW w zależności od liczby jednostek zewnętrznych przy maksymalnej liczbie jednostek wewnętrznych 64.
Warto podkreślić iż klimatyzatory tej firmy (jednostki ścienne) charakte-ryzują się bardzo ciekawym i nowoczesnym designem, a także wielostopniową filtracją powietrza.
Podsumowaniem części merytorycznej była prezentacja , który zaprezentował niezbędne narzędzia jakimi powinien posługiwać się „prawdziwy” instalator przy montażu urządzeń klimatyzacyjnych. Na koniec zebrani goście mogli zobaczyć ich zastosowanie , który przeprowadził szkoleniowy montaż typowej jednostki typu split.

Wybór kryterium ekologicznego przy montażu systemów klimatyzacji i wentylacji jest niezależnym złożonym zagadnieniem. Dla najczęściej występujących zanieczyszczeń gazowych powietrza atmosferycznego związanych ze spalaniem paliw nieodnawialnych lub innymi powszechnie występującymi procesami technologicznymi opracowano indywidualne wskaźniki, które ujęto w regulacjach prawnych. Należą do nich :
• potencjał cieplarniany GWP (Global Warming Potential) [kg CO₂],
• potencjał zakwaszenia AP (Acidification Potential) [kg SO₂],
• potencjał destrukcji warstwy ozonowej ODP (Ozone Depletion Potential),
• potencjał fotochemicznego utleniania z NO_x POCP (Photochemical Ozone Creation Potential) [kg etylenu],
• potencjał nitryfikacji NP (Nitrification Potential) [kg PO₄].

Rozpatrując uciążliwość ekologiczną dowolnego produktu w pełnym cyklu istnienia wprowadza się pojęcie skumulowanej emisji zanieczyszczeń, definiowanej jako sumaryczna emisja zanieczyszczeń generowana we wszystkich etapach procesów wytwórczych i transportowych prowadzących do wytworzenia rozpatrywanego produktu, okresu eksploatacji i likwidacji systemu klimatyzacji i wentylacji. Definicja ta pozostaje w analogii do pojęcia skumulowanego zużycia energii (energochłonności skumulowanej) produktu pozwalającej ocenić nakład energetyczny poniesiony we wszystkich procesach, począwszy od pozyskania surowców do zakończenia produkcji, okresu eksploatacji i likwidacji. Przykładowo, wskaźnik skumulowanej emisji zanieczyszczeń dla etapu wytworzenia produktu (kg zan./ kg produktu) wyraża się relacją :

gdzie:
x - wskaźnik skumulowanej emisji zanieczyszczeń pochodzących z innych źródeł niż zużycie energii [kg zan./ kg] produktu,
ε - wskaźnik emisji zanieczyszczeń charakteryzujący dany nośnik energii pierwotnej [kg zan./ MJ] (w odniesieniu do energii chemicznej paliwa na poziomie urządzeń wytwórczych nośnika energii bezpośredniej),
X - wskaźnik skumulowanego zużycia energii charakteryzujący dany produkt [MJ/ kg wyrobu],
η*_dp - skumulowana sprawność pozyskania i dostawy paliwa pierwotnego do urządzeń wytwórczych danego nośnika energii bezpośredniej.

Uwarunkowania ekologiczne w projektowaniu układów wentylacyjnych i klimatyzacyjnych w sposób bezpośredni ograniczają zużycie surowców energetycznych i nie energetycznych oraz emisję zanieczyszczeń do środowiska, natomiast w sposób pośredni prowadzą do ograniczenia zużycia energii pierwotnej. Narzędziem w tym zakresie jest projektowanie zintegrowane w oparciu o kryteria ekologiczne, w którym budynek traktowany jest jako całościowo powiązany system energetyczny, a poszczególne jego elementy pełnią wielofunkcyjną rolę w całości obiektu. W konsekwencji umożliwia to ograniczenie i odprowadzenie obciążeń przez budynek oraz powrót do systemów naturalnych wykorzystujących energię słońca, wiatru i naturalne procesy fizyki budowli. Najkorzystniejszym rozwiązaniem jest sytuacja, w której konstrukcja budynku dzięki działaniom projektanta pełni rolę wymiennika do odzysku ciepła, filtra powietrza, kanału wentylacyjnego, nagrzewnicy wstępnej i elementu wymuszającego ruch powietrza. Możliwe jest to poprzez wykorzystanie masy i konstrukcji budynku tak, aby mogła ona zakumulować wymaganą ilość ciepła lub chłodu i ograniczyć wymagania energetyczne, a jednocześnie dzięki uzyskanej różnicy temperatur wytworzyć siłę napędową dla przetłaczania powietrza. Przy takim podejściu projektowane układy wentylacji mechanicznej i klimatyzacji pełnią funkcję odprowadzenia obciążeń szczytowych.

Zmieniające się wymagania i oczekiwania klientów w obszarze chłodnictwa dla przemysłu i przetwórstwa spożywczego i mięsnego spowodowały podjecie przez firmę Trane istotnych inicjatyw technicznych i organizacyjnych, aby dostosować swoją ofertę do potrzeb tego rynku.

W szczególności odnotować należy nowe spojrzenie zakładów przemysłowych, wytwórców i przetwórców żywności, na kwestie technicznego wyposażenia i przygotowania urządzeń i instalacji do spełnienia warunków elastyczności i niezawodności funkcjonowania klimatyzacji, a także zgodności z dyrektywami Unii Europejskiej.

Rys. 1. Konstrukcja agregatu do ochładzania glikolu propylenowego do temperatury -25^oC dla przemysłu spożywczego

Rys. 2. Agregat ziębniczy glikolowy (-20^oC) - 2 niezależne obwody chłodnicze gwarantują niezawodność ruchową

100-letnie doświadczenie firmy Trane w obszarze klimatyzacji i chłodnictwa to dobra rekomendacja, aby odpowiedzieć na nowe potrzeby rynku i wymagania klientów. Celowi temu służy inicjatywa przedstawienia do dyspozycji Klientów nowych rozwiązań technicznych, wspomagających, a czasem alternatywnych wobec istniejących i mających swoją renomę, choć nie pozbawionych w obecnej rzeczywistości pewnych mankamentów, instalacji amoniakalnych, czy też instalacji stosujących freony R 12, R 22, czy R 502.

Komentując szczegóły konstrukcji omawianego agregatu, godnym podkreślenia jest pomysł umieszczenia kompletnego systemu na przenośnej ramie, co znakomicie upraszcza i skraca proces inwestycyjny, wbudowując gotowy system schładzania glikolu lub sprężarkowy agregat skraplający w instalację technologiczną zakładu.
System jest szczelny, wypełniony czynnikiem chłodniczym i olejem. Po podłączeniu rurociągów z wodnym roztworem glikolowym i podaniu napięcia możemy praktycznie z dnia na dzień otrzymać schłodzony glikol lub ciekły czynnik chłodniczy, do wykorzystania w procesach technologicznych zakładu. Wydajności chłodnicze (50-500 kW) wymagają zastosowania od 1 do 4 sprężarek śrubowych oraz jednego lub dwóch niezależnych obwodów chłodniczych. Rozmawiając z praktykami utrzymania ruchu nie trzeba podkreślać jakie znaczenia ma zastosowanie takiego rozwiązania dla zapewnienia bezawaryjnego funkcjonowania urządzeń technologicznych zakładu. Omawiane agregaty stosują ekologiczne czynniki chłodnicze R 404a lub R 507, co daje ich użytkownikowi perspektywę pozostawania w zgodzie z przepisami ochrony środowiska i wymogami Unii Europejskiej. Osobnym rozdziałem są problemy uzyskania odpowiedniej sprawności energetycznej agregatu oraz problemy sprawności zaprojektowanego obiegu termodynamicznego. Sprawność energetyczna urządzenia jest funkcją sprawności poszczególnych jego elementów i zawsze rozpatrywać ją należy w kontekście poniesionych kosztów. Zgodnie z rekomendacją Trane nadchodzi czas podjęcia wszelkich możliwych wysiłków, aby po generalnym ograniczeniu zasięgu problemu niszczenia warstwy ozonowej, zająć się zmniejszeniem zużycia energii w procesach przemysłowych. Stąd też urządzenia Trane wyposażane są w technicznie zaawansowane podzespoły sterowane elektronicznie.

Rys. 3. Szczegóły konstrukcji agregatu ziębniczego glikolowego (-25^oC) dla przemysłu spożywczego. Wydajność chłodnicza 200 kW: 1 - spreżarka śrubowa, 2 - odolejacz, 3 - skraplacz chłodzony powietrzem, 4 - zbiornik czynnika chłodniczego, 5 - ekonomizer, 6 - parownik (wymiennik płytowy)

Każdy budynek, w tym również tzw. obiekt kubaturowy, posiada powierzchnie różniące się od pozostałej części obiektu przynajmniej jednym z poniższych parametrów:
• szczególnymi wymaganiami temperaturowymi ze względów technologicznych lub zróżnicowanego odczuwania komfortu cieplnego przez ludzi;
• odmiennymi co do czasu występowania i/lub wartości zyskami lub stratami ciepła na drodze konwekcji lub promieniowania;
• są wydzielone za pomocą przegród budowlanych.

Ze względu na uwarunkowania architektoniczne należy rozróżnić dwa podstawowe rodzaje stref klimatycznych.
Pierwszą grupę stanowią tzw. strefy wewnętrzne. Można je zdefiniować jako pomieszczenia lub ich części nie podlegające wpływom warunków zewnętrznych.
Druga grupa, to tzw. strefy zewnętrzne, na które w bezpośredni sposób oddziałuje otoczenie zewnętrzne. W praktyce za tego rodzaju pomieszczenia uważa się pomieszczenia ze ścianami zewnętrznymi w odległości stanowiącej 3-4 krotność wysokości pomieszczenia, a w przypadku budynków wielokondygnacyjnych również pomieszczenia na ostatnim piętrze.
Jeśli systemy okienne mają współczynnik przepuszczalności promieniowania słonecznego b ≤ 0,15, to zanika różnica pomiędzy strefą zewnętrzna (ze ścianami zewnętrznymi) i wewnętrzną budynku (gdzie: współczynnik przepuszczalności promieni słonecznych b, stanowi stosunek energii Q_S, którą zostaje napromieniowane okno, z osłoną przeciwsłoneczną lub bez niej, od energii przenikającej przez pojedynczą nasłonecznioną szybę szklaną Q_I).

Konfiguracja systemu klimatyzacyjnego
System klimatyzacyjny powinien zapewniać komfort cieplny przez cały okres użytkowania obiektu. Problematyczne jest zawsze skonfigurowanie systemu klimatyzacji w ten sposób, by zapewniał on oczekiwane parametry w ciągu całego roku - niezależnie od stanu warunków pogodowych.
Wybór systemu klimatyzacyjnego stref zewnętrznych jest najważniejszym elementem pracy projektanta i wymaga dużego doświadczenia nie tylko teoretyczno-obliczeniowego, ale również praktycznego w zakresie realizacji inwestycji i eksploatacji. To właśnie jakość komfortu cieplnego w strefach zewnętrznych będzie decydować o satysfakcji użytkowników i inwestora. Problematyka klimatyzacji stref wewnętrznych jest zagadnieniem drugorzędnym i w praktyce nie nastręcza większych trudności. Typ systemu klimatyzacyjnego będzie zdeterminowany przez wybór klimatyzacji Warszawa strefy zewnętrznej.
Na podstawie wieloletnich obserwacji pracy systemów klimatyzacyjnych, praktycy ustanowili łatwy w zastosowaniu wskaźnik kryterialny, pozwalający na bezpieczny wybór konfiguracji. Jako wartość kryterialną przyjęto stosunek wartości strat ciepła przez przegrody budowlane do długości ścian zewnętrznych danej strefy komfortu, co w większości przypadków daje pewność właściwego wyboru systemu klimatyzacji.

W zakresie wartości wspomnianego wskaźnika od 240 do 430 W/mb zaleca się stosowanie systemów klimatyzacyjnych z nagrzewnicą strefową za regulatorem VAV i nawiewem liniowym zlokalizowanym przy ścianie zewnętrznej. To rozwiązanie pozwala na zapewnienie całorocznego komfortu. W okresie zimowym ilość powietrza nawiewanego jest zwiększana proporcjonalnie do strat ciepła, powietrze jest dogrzewane w nagrzewnicy wtórnej. Po przełączeniu na tryb letni charakterystyka regulatora zostaje odwrócona i ilość powietrza wzrasta wraz z zyskami ciepła klimatyzacji(rys. 2).
Przy stratach ciepła mniejszych niż 240 W/mb możliwe jest zastosowanie kilku rozwiązań (rys. 3):
1) za regulatorem VAV montuje się nagrzewnicę wtórną, a nawiewniki zlokalizowane są w połowie szerokości pomieszczenia,
2) j.w. lecz stosuje się równoległy blok wentylatora i nagrzewnicy (dla pomieszczeń, których straty i/lub zyski ciepła znacznie odbiegają od pozostałych stref),
3) system dwukanałowy (oddzielny kanał zimnego i ciepłego powierza).

Klimatyzacja stref wewnętrznych z reguły nie wymaga dogrzewania - stosuje się tu tylko regulatory VAV z funkcją chłodzenia.
W powyższych rozwiązaniach centrala klimatyzacyjna wyposażona jest w wentylatory o zmiennej wydajności, a ich praca jest sterowana w funkcji utrzymania stałego ciśnienia statycznego w kanale. W najbardziej rozbudowanej wersji wywiew powietrza regulowany jest również przez regulatory VAV, sterowane równolegle lub nadążnie w stosunku do regulatorów na kanałach nawiewnych. Optymalizacja takich układów rozpoczyna się od redukcji ilości regulatorów na wywiewie i odprowadzaniu powietrza nadciśnieniowo do wspólnych przestrzeni - np. komunikacji lub wspólnej przestrzeni międzystropowej przy lekkiej zabudowie wnętrz (rys. 4).

Dobór regulatorów i wymiarowanie instalacji
Przy doborze regulatorów VAV, podobnie jak dla innych systemów klimatyzacyjnych, należy wyznaczyć maksymalny wydatek powietrza, przyjmując jako dane wyjściowe:
Q - zyski ciepła
D_h - przyrost entalpii
ρ - gęstość przy uśrednionej temperaturze,
ze wzoru: V = Q/(ρ · Δh).

Różnica w wymiarowaniu instalacji VAV w stosunku do układów o stałej wydajności odnosi się do przewodów rozdzielczych - pomiędzy centralą wentylacyjną, a poszczególnymi regulatorami. Prawidłowe zwymiarowanie układu kanałów klimatyzacji warunkuje stabilną hydraulicznie pracę całego systemu. Dla uniknięcia problemów przy eksploatacji należy przestrzegać poniższych warunków:
• strata ciśnienia całkowitego na odcinku pomiędzy nawiewnikiem i króćcem wlotowym regulatora VAV nie powinna przekraczać 120 Pa i powinna być podobna dla wszystkich stref;
• należy określić i nastawić na regulatorze VAV minimalne i maksymalne wydatki powietrza;
• suma wszystkich minimalnych wydatków nie powinna być mniejsza niż 25% nominalnej wydajności centrali klimatyzacyjnej, co powinno odpowiadać minimalnej ilości świeżego powietrza jakie pobiera system;
• zaleca się by regulator VAV posiadał liniową charakterystykę;
• należy stosować nawiewniki o wysokiej indukcji w szerokim zakresie wydatków (nawiewniki liniowe wykorzystujące efekt Coanda lub nawiewniki wirowe);
• w centralach z modulowaną wydajnością czujnik ciśnienia statycznego powinien być zainstalowany w odległości 2/3 długości instalacji, licząc od wentylatora;
• wykonywać rzetelne obliczenia akustyczne i stosować tłumiki szumów lub elastyczne przewody tłumiące;
• stosować kanały o przekrojach okrągłych lub owalnych;
• należy stosować zintegrowane systemy automatyki dedykowane do systemów VAV, obejmujące również sterowanie nagrzewnicami i/lub niezależnymi grzejnikami.

Zalety i wady systemów VAV
Do niewątpliwych zalet systemów VAV należy umiarkowany nakład inwestycyjny i niskie koszty eksploatacji.
• Podstawową cechą instalacji VAV jest czynne reagowanie na zmiany obciążeń cieplnych.
• Instalacja tego typu pozwala najpełniej wykorzystać zróżnicowane obciążenie cieplne spowodowane zmiennym i nierównomiernym promieniowaniem słonecznym, jakim poddawany jest budynek.
• Możliwa jest optymalizacja zużycia energii przy wykorzystaniu czujników CO₂, czujników ruchu, kontroli dostępu…
• Tego rodzaju instalacje w możliwie najefektywniejszy sposób wykorzystują możliwości tzw. freecooling’u - tzn. wykorzystywania dla potrzeb chłodzenia/ogrzewania pomieszczeń różnicy entalpii powietrza zewnętrznego i wywiewanego, bez załączania urządzeń chłodniczych/grzewczych. Układy automatyki, dedykowane do systemów VAV, umożliwiają wykorzystywanie powietrza zewnętrznego bez jego podgrzewania czy chłodzenia do klimatyzowania pomieszczeń.
• Ma tu zastosowanie również tzw. economizer, pozwalający na zmienny udział powietrza zewnętrznego w funkcji optymalizacji różnicy entalpii powietrza zewnętrznego i wentylacyjnego.
• Możliwe jest nocne przewietrzanie budynku oraz wprowadzanie periodycznych programów temperatury (godzinowe, tygodniowe).
• Centrale klimatyzacyjne w systemach VAV szczególnie dobrze współpracują z powietrznymi pompami ciepła.

Agregaty klimatyzacyjne , w wersji standard EASY.STD.R410A i z pompą ciepła EASY.P.STD.R410A, zostały wyposażone w hermetyczne sprężarki rotacyjne i wentylatory osiowe. Przeznaczone są do instalowania na zewnątrz dla budownictwa jednorodzinnego oraz budynków użyteczności publicznej. Możliwość wyposażenia urządzeń w wbudowaną pompę cyrkulacyjną obiegu chłodniczego pozwala na zastosowanie w obiektach nie posiadających pomieszczeń technicznych. Agregaty klimatyzacyjne o mocy do 50 kW wyposażone zostały w mikroprocesorowe sterowniki MICROCHILLER, natomiast powyżej 50 kW w nową generację sterowników MP.COM z mikroprocesorami firmy Carel. Posiadają one funkcję flash memory pozwalającą na zdalną kontrolę pracy urządzenia poprzez łącze komputerowe. Płyta główna MP.COM została standardowo wyposażona w kartę czasową oraz kartę komunikacji RS485. Umożliwiają one ciągły zapis wszystkich parametrów pracy oraz komunikację pomiędzy urządzeniami w sieci LAN. Oznacza to możliwość pracy na wspólnej sieci wodnej jednocześnie do 7. szt. agregatów w systemie sekwencyjnym. W takim układzie agregatów zawsze jeden z nich znajduje się w stanie gotowości. W momencie wzrostu temperatury medium chłodzącego lub wystąpienia awarii agregatu podstawowego, agregat ten samoczynnie włącza się do pracy.

Urządzenia montowane są w całości w fabryce  klimatyzacja Warszawa wraz z wyposażeniem, a także napełniane czynnikiem chłodniczym, co znacznie skraca czas i koszty prac montażowo-instalatorskich, dołączą nowe urządzenia będące zupełnie nowymi konstrukcjami. Są to zabudowane agregaty skraplające na sprężarkach hermetycznych, charakteryzujące się m.in. pełnym serwisem oraz możliwością regulacji i ewentualnych napraw poprzez demontowane panele obudowy. Obudowy wykonane są z blach zabezpieczonych przed korozją oraz malowane proszkowo. Konstrukcja obudowy umożliwia montaż agregatu klimatyzacyjnego  w tradycyjny sposób przytwierdzając go do podłoża, lub też podwieszając go pod stropem, czy na ścianie. Agregaty zaprojektowano w taki sposób by wewnątrz znalazło się wystarczająco dużo miejsca na automatykę oraz dodatkowe wyposażenie.

Agregaty zabudowane tworzą typoszereg będący odpowiednikiem obecnego typoszeregu agregatów klimatyzacji

Obecnie klimatyzacja nie jest już oznaką luksusu, stanowi standardowe wyposażenie nowoczesnych budynków biurowych i handlowych, instalowana na równi z ogrzewaniem czy innymi instalacjami niezbędnymi do użytkowania obiektu. Dzięki klimatyzacji komfort pracy w budynku jest bardzo wysoki nawet w upalne letnie dni.

Dlaczego więc indywidualni inwestorzy podejmujący się budowy domu jednorodzinnego tak rzadko decydują się na instalacje klimatyzacji w domu ? Czyżby w domu jednorodzinnym nie było tak gorąco, jak w obiektach użytkowych? Na pewno w pewnym stopniu jest to prawda. Wewnętrzne zyski ciepła pochodzące np. od oświetlenia czy sprzętu elektronicznego w budynku mieszkalnym są znacznie mniejsze niż np. w pomieszczeniach biurowych. Jednak każdy, kto choć raz przebywał latem w salonie z efektownymi witrynami od strony południowej, sypialni na poddaszu czy też w kuchni podczas gotowania obiadu wie dokładnie jak bardzo potrafi być tam gorąco. Co więc powoduje, że klimatyzacja tak rzadko gości w naszych domach, koszty spadły dosyć mocno wiec można  ?

Rys. 1. Agregat chłodniczy pracujący na potrzeby systemu powietrznego

Główną przyczyną takiego stanu rzeczy jest niewiedza inwestorów, a także architektów na temat nowoczesnych systemów centralnej klimatyzacji dla domów jednorodzinnych. Inwestor z reguły już po zakończonej budowie stwierdza, że chciałby zainstalować klimatyzację. Kieruje więc swoje kroki do najbliższej firmy z tej branży. Niestety wtedy jest już z reguły za późno na instalację systemu centralnego i jedyne co może zrobić, to zamontować klimatyzatory typu split lub (o zgrozo) klimatyzatory okienne w każdym z pomieszczeń. Nietrudno jest zgadnąć, że nawet stosując najtańsze na rynku urządzenia, koszt całej operacji (w domu o pow. ok. 150 m²) wyniesie co najmniej kilkanaście tysięcy złotych, nie mówiąc już o wątpliwej estetyce wiszących w każdym pomieszczeniu klimatyzatorów.